Podział majątku – specjalizacja w ramach prawa rodzinnego
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami ustawowa wspólność majątkowa. Trwa ona do końca małżeństwa albo do powstania rozdzielności majątkowej. Rozdzielność może wynikać z umowy małżonków albo z orzeczenia sądu. Powstaje też, gdy sąd orzeknie separację, a z mocy prawa – w razie ubezwłasnowolnienia lub ogłoszenia upadłości jednego z małżonków. Sprawy o podział majątku łączą się zazwyczaj z rozwodem, ale zdarzają się też w innych sytuacjach. Majątek można podzielić umową albo w postępowaniu przed sądem.
Rozumiemy, że podział majątku bywa stresujący i obciąża emocjonalnie. Dlatego pomagamy na każdym etapie, zależnie od okoliczności sprawy: przygotowujemy umowę, prowadzimy negocjacje albo reprezentujemy przed sądem w postępowaniu o podział majątku dorobkowego.
Podział majątku – dlaczego potrzebujesz adwokata?
Sprawy o podział majątku są często skomplikowane prawnie, a do tego łączą się z emocjami, zwłaszcza po rozwodzie. Zlecenie sprawy adwokatowi daje kilka korzyści.
Ocena sytuacji prawnej: Adwokat może pomóc zrozumieć prawne zasady podziału majątku i ustalić, co podlega podziałowi: nieruchomości, samochody, przedmioty wartościowe, oszczędności i inne aktywa.
Wsparcie w negocjacjach: Adwokat może prowadzić negocjacje między byłymi małżonkami, żeby doszło do porozumienia co do podziału majątku. Reprezentuje interesy klienta i negocjuje na jego rzecz, starając się uzyskać możliwie korzystne warunki podziału.
Przygotowanie dokumentacji: Adwokat może przygotować potrzebne dokumenty: umowę o podział majątku i porozumienia co do podziału poszczególnych aktywów. Może też sprawdzić i negocjować umowy, które sporządziła druga strona.
Rekomendacje dotyczące wyceny majątku: Adwokat może pomóc wybrać biegłego sądowego lub specjalistę od wyceny, który oszacuje wartość dzielonych aktywów.
Reprezentacja przed sądem: Jeżeli strony nie dojdą do porozumienia w sprawie podziału majątku, adwokat może reprezentować klienta przed sądem i bronić jego interesów.
Podział majątku – jak przebiega postępowanie?
Postępowanie o podział majątku przebiega różnie, zależnie od okoliczności sprawy. Przykładowe etapy wyglądają tak:
-
Rozpoczęcie postępowania
Sąd wszczyna postępowanie o podział majątku na wniosek, na przykład jednego z byłych małżonków. Nie robi tego z własnej inicjatywy.
-
Ustalenie składu majątku
Najpierw sąd musi ustalić, jaki majątek podlega podziałowi. Zbiera się wtedy dokumenty dotyczące aktywów stron: nieruchomości, pojazdów, kont bankowych, akcji, a także ewentualnych długów.
-
Weryfikacja posiadanych dokumentów
Na tym etapie adwokat może sprawdzić dokumenty przedstawione przez drugą stronę i przygotować pytania o dodatkowe informacje.
-
Wycena majątku
Żeby podzielić majątek dokładnie, trzeba oszacować wartość każdej rzeczy należącej do stron, na przykład z pomocą biegłego majątkowego lub innego eksperta.
-
Negocjacje między stronami
Jeśli strony dojdą do porozumienia co do podziału majątku, mogą zawrzeć umowę – gdy w majątku jest nieruchomość, u notariusza. Mogą też złożyć w sądzie zgodny wniosek o podział.
-
Postępowanie sądowe
Jeśli strony nie dojdą do porozumienia, o podziale majątku rozstrzyga sąd. Ustala skład i wartość majątku wspólnego oraz rozstrzyga, jakie wydatki i nakłady między majątkiem wspólnym a majątkami osobistymi podlegają zwrotowi.
-
Zakończenie postępowania
Po orzeczeniu sądu adwokat może sprawdzić jego treść i pomóc wykonać podział majątku zgodnie z ustaleniami.
Majątkowa umowa małżeńska
Majątkową umowę małżeńską można zawrzeć zarówno przed ślubem, jak i w trakcie małżeństwa. Umowa może rozszerzyć majątek wspólny, ograniczyć go albo pozostawić dwa majątki odrębne. Ma ona odzwierciedlać plany i założenia finansowe małżonków oraz ułatwić zarządzanie majątkiem i rozporządzanie nim na zasadach, które sami ustalili. Analizujemy stan majątków i sporządzamy umowę zgodną z wolą klientów.
Wspólny majątek a majątek osobisty
Jeżeli małżonkowie nie zawarli majątkowej umowy małżeńskiej – ani przed ślubem, ani w trakcie małżeństwa – obowiązuje ich ustawowa wspólność majątkowa. W tym ustroju, co do zasady, wyróżnia się majątek osobisty każdego z małżonków oraz majątek wspólny. Sprawdzamy, które składniki należą do którego majątku, i szacujemy wartość poszczególnych przedmiotów i praw. To pozwala sprawnie przygotować zarówno umowę majątkową małżeńską, jak i postępowanie o podział majątku.
Wspólność Majątkowa – kiedy ustaje?
W czasie trwania ustawowej wspólności majątkowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może też rozporządzać udziałem, który przypadnie mu w majątku wspólnym po ustaniu wspólności, ani zobowiązywać się do takiego rozporządzenia. Dotyczy to także udziału w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku. Sytuacja zmienia się, gdy wspólność ustaje, między innymi w przypadku:
- orzeczenia przez sąd rozwodu,
- orzeczenia przez sąd separacji,
- unieważnienia małżeństwa,
- ustanowienia pomiędzy małżonkami rozdzielności majątkowej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy,
- ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków,
- śmierci jednego z małżonków.
Po ustaniu wspólności można ustalić udziały małżonków w zgromadzonym majątku i go podzielić. W postępowaniu o podział majątku liczy się dobrze przygotowana dokumentacja, rzetelnie zebrane dowody i właściwa wycena składników majątku. Przygotowujemy postępowanie sądowe i reprezentujemy klientów przed sądem, żeby chronić ich prawa majątkowe. Jeżeli małżonkowie chcą podzielić majątek umową pozasądową, wspieramy ich na każdym etapie. Sprawdzamy stan prawny i faktyczny, negocjujemy warunki porozumienia i sporządzamy umowę. Pilnujemy też jej podpisania oraz wpisu zmian własnościowych do właściwych rejestrów.
Rozliczenie wydatków i nakładów
Przy podziale majątku wspólnego może być konieczne rozliczenie wydatków i nakładów między byłymi małżonkami. Chodzi o nakłady z majątku osobistego na majątek wspólny albo z majątku wspólnego na majątek osobisty jednego z nich. Podział powinien odzwierciedlać rzeczywiste stosunki majątkowe między stronami. Rozlicza się między innymi długi jednego z małżonków spłacone z majątku wspólnego. Rozlicza się też wydatki z majątku wspólnego na przedmioty z majątku osobistego jednego z małżonków, których tylko on używał. Przepisy prawa rodzinnego i opiekuńczego w niektórych przypadkach ograniczają takie rozliczenia. Dlatego analizujemy przesunięcia majątkowe między małżonkami i ich cel. Przedstawiamy też, jak można je wycenić w postępowaniu o podział majątku.
Podział majątku a firma
Podział majątku, w którym jest firma, wymaga staranności i konsultacji z adwokatem. Jeżeli w skład majątku wchodzi przedsiębiorstwo, na przykład indywidualna działalność gospodarcza lub spółka osobowa, trzeba przeanalizować i zaplanować kilka kwestii.
Własność firmy: Jeżeli właścicielem firmy jest jedno z małżonków, pojawia się pytanie, kto ma prawo prowadzić ją po rozwodzie. Jeżeli oboje małżonkowie prowadzili firmę, może być konieczny jej podział albo sprzedaż.
Wartość firmy: Jeżeli firma ma znaczną wartość, jej podział lub sprzedaż bywa skomplikowany i może wymagać wyceny przez biegłego sądowego lub specjalistę od wyceny firm. Nasza Kancelaria współpracuje z rzeczoznawcami.
Udział w zarządzie firmy: Jeżeli oboje małżonkowie zarządzają firmą, po rozwodzie mogą pojawić się spory o decyzje w firmie albo o podział zysków.
Finanse firmy: Jeżeli oboje małżonkowie prowadzili firmę, powstaje pytanie, kto odpowiada za jej długi i kto ma prawo do jej zysków.
Ochrona wizerunku firmy: Posiedzenia w sprawie o rozwód odbywają się co do zasady przy drzwiach zamkniętych (art. 427 Kodeksu postępowania cywilnego). Przepis ten nie obejmuje odrębnej sprawy o podział majątku. Jeżeli jednak spór małżonków stanie się publiczny, negatywne wzmianki w mediach mogą zaszkodzić wizerunkowi firmy.
