Restrukturyzacja

W skrócie: Restrukturyzacja firmy to uregulowane prawnie postępowanie, które pozwala firmie w trudnej sytuacji finansowej uniknąć upadłości poprzez restrukturyzację długów. Polskie prawo (Ustawa Prawo restrukturyzacyjne z 15 maja 2015 r.) przewiduje 4 tryby: postępowanie o zatwierdzenie układu, przyspieszone postępowanie układowe, postępowanie układowe i sanacyjne. Wybór trybu zależy od skali zadłużenia, zaangażowania wierzycieli i sytuacji operacyjnej. Kancelaria Jakubowska-Zawada doradza spółkom w wyborze i prowadzi postępowanie od wniosku do zatwierdzenia układu.

Kiedy warto zwrócić się o pomoc w sprawach restrukturyzacji

Najczęściej zgłaszają się klienci w pięciu sytuacjach:

  • Firma traci płynność finansową i nie jest w stanie regulować bieżących zobowiązań wobec dostawców, banków, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub Urzędu Skarbowego. Zaczynają się wezwania do zapłaty i pierwsze egzekucje komornicze.
  • Wierzyciel złożył wniosek o ogłoszenie upadłości firmy. Wniosek o restrukturyzację można złożyć równolegle z wnioskiem o upadłość. Restrukturyzacja ma wtedy co do zasady pierwszeństwo (art. 9b Prawa upadłościowego).
  • Zarząd spółki dostrzega groźbę niewypłacalności w perspektywie 3-6 miesięcy. To najlepszy moment na restrukturyzację. Zarząd może w ten sposób uniknąć osobistej odpowiedzialności (art. 21 Prawa upadłościowego, art. 299 Kodeksu spółek handlowych) i zachowuje większą kontrolę nad firmą.
  • Firma chce zrestrukturyzować dług, ale zachować kontrolę operacyjną. Postępowanie o zatwierdzenie układu (PZU) lub przyspieszone postępowanie układowe (PPU) pozwalają zarządowi dalej prowadzić firmę: w pierwszym nadzór sprawuje nadzorca układu, z którym dłużnik zawiera umowę, w drugim – nadzorca sądowy wyznaczony przez sąd.
  • Firma wymaga głębokich działań naprawczych (redukcja zatrudnienia w trybie szczególnym, odstąpienie od niekorzystnych umów, zbycie składników majątku). Rozwiązaniem jest postępowanie sanacyjne.

W restrukturyzacji decyduje moment złożenia wniosku i prawidłowy wybór trybu postępowania. Im wcześniej, tym większa szansa na zachowanie firmy.

W czym pomagamy w sprawach restrukturyzacji firmy

Kancelarię prowadzi adwokat Joanna Jakubowska-Zawada (wpis na listę adwokatów: RZE/Adw/581, Okręgowa Rada Adwokacka w Rzeszowie). Zakres prowadzonych spraw obejmuje:

  • Konsultacja restrukturyzacyjna: ocena sytuacji finansowej firmy, analiza dokumentów, ocena szans na zawarcie układu, dobór trybu postępowania.
  • Przygotowanie wniosku restrukturyzacyjnego wraz z propozycjami układowymi, planem restrukturyzacyjnym, spisem wierzytelności.
  • Reprezentacja w postępowaniu sądowym przed sądem restrukturyzacyjnym (sąd gospodarczy właściwy dla miejsca głównej działalności dłużnika).
  • Postępowanie o zatwierdzenie układu (PZU) w wersji elektronicznej przez Krajowy Rejestr Zadłużonych (KRZ) – uproszczona ścieżka dla firm, których wierzyciele chcą negocjować.
  • Przyspieszone postępowanie układowe (PPU) – szybka procedura sądowa (orientacyjnie 2-3 miesiące), ochrona przed egzekucją wierzytelności objętych układem.
  • Postępowanie układowe (PU) – pełna procedura, gdy wierzytelności sporne przekraczają 15% ogółu.
  • Postępowanie sanacyjne – najgłębsza ingerencja, pozwala na działania naprawcze niedostępne w innych trybach (redukcja zatrudnienia, odstąpienie od niekorzystnych umów, zbycie składników majątku).
  • Negocjacje z wierzycielami: bankami, Zakładem Ubezpieczeń Społecznych, Urzędem Skarbowym, dostawcami strategicznymi.
  • Doradztwo w okresie wykonywania układu: spłata rat, raportowanie do nadzorcy wykonania układu, ewentualna zmiana układu.
  • Obrona członków zarządu przed odpowiedzialnością osobistą (art. 21 Prawa upadłościowego, art. 116 Ordynacji podatkowej, art. 299 Kodeksu spółek handlowych).

Prowadzimy postępowania restrukturyzacyjne w Rzeszowie i okolicach oraz zdalnie w całej Polsce.

Jak wygląda współpraca krok po kroku

  1. Diagnoza sytuacji finansowej

    Otrzymujemy od zarządu komplet dokumentów: bilans, rachunek zysków i strat, sprawozdanie z przepływów pieniężnych, listę wierzytelności (zaległe, sporne, zabezpieczone), najważniejsze umowy. Wstępnie oceniamy, czy firma kwalifikuje się do restrukturyzacji, czy do upadłości, i jaki tryb będzie optymalny.

  2. Wybór trybu i przygotowanie strategii

    Wspólnie z zarządem ustalamy strategię: PZU (jeśli wierzyciele chętni do układu), PPU lub PU (procedura sądowa), albo sanacja (głębokie działania naprawcze). Przygotowujemy plan restrukturyzacyjny, propozycje układowe, harmonogram wdrożenia.

  3. Złożenie wniosku i otwarcie postępowania

    Składamy wniosek do sądu restrukturyzacyjnego wraz z kompletem załączników. Z dniem otwarcia postępowania egzekucje wierzytelności objętych układem ulegają zawieszeniu (w postępowaniu o zatwierdzenie układu – od obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego), a firma otrzymuje status „w restrukturyzacji” w KRS i KRZ.

  4. Negocjacje, głosowanie układu i wykonanie

    Reprezentujemy firmę w negocjacjach z wierzycielami, zgromadzeniach wierzycieli, głosowaniu nad układem. Po zatwierdzeniu układu nadzorujemy okres wykonywania (spłata rat, raportowanie do sądu, ewentualne zmiany układu).

Twoja sprawa wymaga konsultacji? Napisz adwokat@jakubowskazawada.com lub zadzwoń +48 17 888 60 09.


Pełny przewodnik prawny: restrukturyzacja firmy

Czym jest restrukturyzacja firmy?

Restrukturyzacja firmy to uregulowane prawnie postępowanie. Jego celem jest uniknięcie ogłoszenia upadłości dłużnika: dłużnik restrukturyzuje długi w drodze układu z wierzycielami. W postępowaniu sanacyjnym służą temu również działania sanacyjne. Podstawą prawną jest Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne (Dz.U. 2015 poz. 978, z późn. zm.).

Restrukturyzacja może objąć każdy aspekt działalności przedsiębiorstwa. Aspekt finansowy: umorzenie części długów, rozłożenie spłat na raty, konwersja wierzytelności na udziały. Aspekt operacyjny: zmiany w strukturze organizacyjnej, redukcja kosztów stałych, optymalizacja procesów. Aspekt prawny: zmiana formy prawnej, podziały i połączenia spółek. W praktyce najczęściej dotyczy długów wobec kontrahentów, banków, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i Urzędu Skarbowego.

Postępowanie restrukturyzacyjne chroni firmę przed egzekucją. Z dniem otwarcia postępowania zawieszane są postępowania egzekucyjne dotyczące wierzytelności objętych układem. Wierzyciele mogą nadal dochodzić wierzytelności przed sądem, ale nie mogą prowadzić tych egzekucji. To daje przedsiębiorcy czas i przestrzeń na odzyskanie stabilności bez presji bankructwa.

Rodzaje postępowań restrukturyzacyjnych: 4 tryby

Polskie prawo przewiduje cztery tryby postępowania restrukturyzacyjnego. Różnią się one stopniem ingerencji sądu, czasem trwania i zakresem ochrony przed wierzycielami. Wybór trybu zależy od konkretnej sytuacji firmy i jest decyzją strategiczną. Niewłaściwy wybór może oznaczać przejście do postępowania upadłościowego.

  • Postępowanie o zatwierdzenie układu (PZU): najmniej sformalizowane, prowadzone głównie przez doradcę restrukturyzacyjnego poza salą sądową; sąd jedynie zatwierdza układ. Odpowiednie dla firm, których wierzyciele są gotowi negocjować.
  • Przyspieszone postępowanie układowe (PPU): szybka procedura sądowa (ok. 2-3 miesiące), gdy suma wierzytelności spornych nie przekracza 15% ogółu wierzytelności. Chroni przed egzekucją wierzytelności objętych układem.
  • Postępowanie układowe (PU): pełna procedura sądowa, stosowana gdy wierzytelności sporne przekraczają 15%. Orientacyjny czas trwania: 6-12 miesięcy. Pozwala na szczegółowe ustalenie listy wierzycieli i głosowanie nad układem.
  • Postępowanie sanacyjne (PS): najgłębsza ingerencja w działalność firmy. Sąd ustanawia zarządcę, zarząd traci kompetencje. Pozwala na działania naprawcze niedostępne w innych trybach: redukcję zatrudnienia, odstąpienie od niekorzystnych umów, zbycie składników majątku.

Od 1 grudnia 2021 r. PZU funkcjonuje w wersji elektronicznej przez Krajowy Rejestr Zadłużonych (KRZ). To uproszczona forma w pełni cyfrowa, dostępna dla firm o dowolnej wielkości.

Spółka w restrukturyzacji: co to oznacza w praktyce?

Z chwilą otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego firma uzyskuje specjalny status ujawniany w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS) i Krajowym Rejestrze Zadłużonych (KRZ). Oznaczenie „w restrukturyzacji” widoczne jest publicznie i pociąga za sobą konkretne konsekwencje dla wszystkich uczestników obrotu.

Dla pracowników

Co do zasady umowy o pracę pozostają w mocy. W postępowaniu sanacyjnym zarządca może jednak wypowiedzieć umowy o pracę w trybie szczególnym (art. 300 Prawa restrukturyzacyjnego). Pracownicy mają wówczas prawo do odprawy. Wynagrodzenia bieżące są wypłacane na bieżąco. Zaległych wynagrodzeń układ nie obejmuje, chyba że pracownik wyraził na to zgodę (art. 151 ust. 2 Prawa restrukturyzacyjnego).

Dla kontrahentów

Wierzytelności powstałe przed otwarciem postępowania są objęte układem. Kontrahent może liczyć na ich częściową spłatę zgodnie z propozycjami układowymi. Wierzytelności powstałe po otwarciu postępowania muszą być spłacane w pełni i na bieżąco. Zabezpiecza je rygor egzekucyjny.

Dla zarządu

W trybach układowych (PZU, PPU, PU) zarząd zachowuje kompetencje, ale działa pod nadzorem: nadzorcy układu w postępowaniu o zatwierdzenie układu, a nadzorcy sądowego w przyspieszonym postępowaniu układowym i w postępowaniu układowym. W postępowaniu sanacyjnym zarządca przejmuje pełnię zarządu. Dotychczasowy zarząd traci kompetencje. Dłużnik może jednak samodzielnie wykonywać czynności zwykłego zarządu w drobnych sprawach.

W 2025 roku restrukturyzację rozpoczęła rekordowa liczba 5 132 firm – o 14,7% więcej niż rok wcześniej (dane: MGBI). Coraz częściej przedsiębiorcy traktują restrukturyzację jako narzędzie ochrony firmy przed niewypłacalnością, a nie ostateczność.

Restrukturyzacja firmy – co zmieniło się od sierpnia 2025 roku

Od 23 sierpnia 2025 roku obowiązuje nowelizacja prawa restrukturyzacyjnego. To ustawa z dnia 25 lipca 2025 roku o zmianie ustawy – Prawo restrukturyzacyjne, ustawy – Prawo upadłościowe oraz ustawy o Krajowym Rejestrze Zadłużonych (Dziennik Ustaw poz. 1085). Wdraża ona unijną dyrektywę o restrukturyzacji zapobiegawczej, tak zwaną dyrektywę „drugiej szansy”.

Najważniejsze zmiany dla przedsiębiorcy:

  • Rozbudowany plan restrukturyzacyjny – musi teraz wskazywać między innymi wpływ postępowania na zatrudnienie oraz zasady informowania i konsultacji z przedstawicielami pracowników.
  • Pełniejsza ochrona wierzycieli – szczegółowe zestawienie aktywów i pasywów dłużnika wraz z szacunkową wartością majątku.
  • Możliwość zatwierdzenia układu mimo sprzeciwu części wierzycieli, jeżeli spełnione są ustawowe warunki ochronne.

W praktyce postępowanie staje się bardziej sformalizowane – większy nacisk kładzie się na dokumentację i przejrzystość wobec wierzycieli. Pomagamy przygotować wniosek i plan restrukturyzacyjny zgodnie z aktualnymi wymogami.

Ile kosztuje otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego

Opłaty sądowe (podstawa: ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych):

  • 1 000 zł – opłata stała od wniosku o otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego oraz od wniosku o zatwierdzenie układu,
  • 200 zł – uproszczony wniosek o otwarcie postępowania sanacyjnego oraz zażalenie na postanowienie wydane w postępowaniu restrukturyzacyjnym,
  • 100 zł – wniosek o uchylenie lub zmianę układu.

Do tego dochodzą zaliczki na wydatki postępowania oraz wynagrodzenie nadzorcy lub zarządcy (doradcy restrukturyzacyjnego). Są to koszty odrębne od honorarium kancelarii – na konsultacji przedstawiamy orientacyjny całkowity koszt dla konkretnej sytuacji firmy.

Powiązane usługi

Najczęściej zadawane pytania

Co to jest restrukturyzacja firmy?

Restrukturyzacja firmy to uregulowane prawnie postępowanie. Jego celem jest uniknięcie upadłości przedsiębiorstwa przez restrukturyzację długów, najczęściej w drodze układu z wierzycielami. Podstawą prawną jest Ustawa z 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne. W praktyce restrukturyzacja chroni firmę przed egzekucją, daje czas na odzyskanie stabilności i pozwala wynegocjować z wierzycielami warunki spłaty.

Jak sprawdzić czy firma jest w restrukturyzacji?

Status firmy w restrukturyzacji można sprawdzić w dwóch publicznych rejestrach. Krajowy Rejestr Sądowy (KRS, ekrs.ms.gov.pl) ujawnia oznaczenie „w restrukturyzacji” przy nazwie podmiotu. Pełniejsze dane, w tym dokumenty postępowania, listę wierzycieli, postanowienia sądu, udostępnia Krajowy Rejestr Zadłużonych (KRZ, krz.ms.gov.pl). Oba rejestry są bezpłatne i dostępne online dla każdego.

Jakie korzyści przynosi postępowanie restrukturyzacyjne?

Postępowanie restrukturyzacyjne pozwala przedsiębiorstwu na naprawę sytuacji finansowej, poprawę rentowności, zmniejszenie kosztów oraz zmianę struktury organizacyjnej. Dzięki niemu firma ma możliwość odzyskania stabilności finansowej i uniknięcia upadłości.

Jak długo trwa postępowanie restrukturyzacyjne?

Czas trwania postępowania restrukturyzacyjnego zależy od tego, jak skomplikowana jest sytuacja przedsiębiorstwa, i od liczby wierzycieli. Może trwać od kilku miesięcy do kilku lat.

Kiedy należy rozpocząć postępowanie restrukturyzacyjne?

Postępowanie restrukturyzacyjne można prowadzić wobec dłużnika niewypłacalnego albo zagrożonego niewypłacalnością (art. 6 Prawa restrukturyzacyjnego). Warto je rozpocząć już wtedy, gdy sytuacja firmy wskazuje, że w niedługim czasie może ona przestać regulować zobowiązania.

Kto może złożyć wniosek o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego?

Wniosek o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego może złożyć przedsiębiorca: osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej.

Jakie są rodzaje postępowań restrukturyzacyjnych?

Prawo restrukturyzacyjne przewiduje cztery postępowania: postępowanie o zatwierdzenie układu, przyspieszone postępowanie układowe, postępowanie układowe i postępowanie sanacyjne.

Czy można złożyć wniosek o restrukturyzację i o upadłość jednocześnie?

Można złożyć równolegle wniosek o restrukturyzację i o upadłość. Co do zasady sąd najpierw rozpoznaje wtedy wniosek restrukturyzacyjny (art. 9b Prawa upadłościowego). Wyjątek: gdy sprzeciwia się temu interes ogółu wierzycieli, sąd rozpoznaje oba wnioski łącznie. Jeżeli łączne rozpoznanie znacznie opóźniłoby orzeczenie o upadłości ze szkodą dla wierzycieli, a sąd zna podstawy restrukturyzacji, rozpoznaje sam wniosek o ogłoszenie upadłości.

Strona aktualizowana: 15 listopada 2026
Szukasz pomocy kancelarii adwokackiej? Pomożemy Ci! 
+48 178 886 009
Godz. otwarcia: pon.-pt. 8:00 – 19:00

Publikacje Adwokatów i Prawników

Jakubowska-Zawada I Kancelaria Adwokacka

Copyright 2013-2023 Kancelaria Adwokacka Adwokat Joanna Jakubowska-Zawada
Zastrzeżenia prawnePolityka prywatności